Archive for the ‘legislacja’ Category

Projekt założeń do projektu ustawy

Środa, 11 20 listopada09

W drugiej połowie 2011r odbyłyby się nadzwyczajne zgromadzenia delegatów nowych izb (adwokaci i radcowie na zasadzie parytetu) w celu podjęcia stosownych uchwał związanych z połączeniem. Do końca roku następuje połączenie list adwokatów i radców prawnych (…).  Nie później niż do końca roku 2011 rozpoczyna działalność nowy samorząd adwokacki (…).

Projekt założeń do rządowego projektu ustawy o zawodzie adwokata z 22.10.2009r, str. 22.

Po co nam prawnicy w Sejmie?!

Wtorek, 24 20 marca09

Wyrokiem z 24 marca 2009r (K 53/07) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 15 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o finansowym wsparciu rodzin w nabywaniu własnego mieszkania jest niekonstytucyjny. Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że kwestionowany przepis wprowadzony został poprawką sprzeczną z wymogami konstytucyjnymi. Poprawka ta wychodząc poza zakres projektu ustawy, stanowiła tzw. nowość normatywną. Ponadto nie była ona rozpatrywana w trzech czytaniach. Stanowiła więc inicjatywę ustawodawczą realizowaną w sposób niezgodny z konstytucją Innymi słowy kwestionowany przepis dokonał w sposób niedopuszczalny zmian w ustawie o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych, uchylając art. 21 tej ustawy oraz dodając ust. 2 i ust. 3 do art. 23.

I teraz sedno problemu: podczas posiedzenia sejmowej Komisji Infrastruktury, które odbywało się 08 czerwca 2006r posłowie zostali w sposób wyraźny poinformowani, że ewentualne przyjęcie spornej poprawki (tj. uchylenie art. 21 ustawy o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych) będzie niekonstytucyjne. W stenogramie z tego posiedzenia czytamy:

Przedstawiciel Biura Legislacyjnego KS Wojciech Białończyk: Sądziliśmy, że najpierw podda pan przewodniczący pod głosowanie wniosek formalny. Skoro tak nie jest i pan przewodniczący proponuje przystąpić do głosowania poprawki, to chcielibyśmy jednak rzecz wyjaśnić. Naszym zdaniem absolutnie niedopuszczalne jest rozwiązanie zaproponowane w poprawce. (…) W naszej opinii wprowadzanie w sposób, jak zaproponowali wnioskodawcy, bardzo istotnych zmian ustrojowych dotyczących spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych, jest absolutnie niedopuszczalne. Jak dobrze wiemy, zgodnie z art. 21 ustawy z 14 grudnia 1995 roku o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych, kasy te są upoważnione do udzielania pożyczek tylko swoim członkom na okres nie dłuższy niż 3 lata, a w wypadku pożyczek na cele mieszkaniowe na okres nie dłuższy niż 5 lat. Ponadto, zgodnie z przepisami Prawa bankowego, udzielanie kredytów jest czynnością bankową, zastrzeżoną tylko i wyłącznie do działalności banków. Dlatego wydaje nam się, że wprowadzanie kuchennymi drzwiami bardzo istotnej zmiany ustawowej dotyczącej spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych, jest obejściem inicjatywy ustawodawczej. Z tego względu zdaniem Biura Legislacyjnego przyjęcie tej poprawki jest z tych względów absolutnie niedopuszczalne.”

Jak widać głosem eksperta nikt specjalnie się nie przejął. Bo i czym tu się w sumie przejmować. Przecież nasi parlamentarzyści wiedzą lepiej. Nie będzie nam się tu jakiś prawnik mądrzył…

Liczy się wnętrze?

Środa, 18 20 lutego09

W parlamencie dobiegają końca prace nad ustawą nowelizującą – po raz kolejny – zasady dostępu do zawodów prawniczych. Jednym z zagadnień, które wzbudzają największe kontrowersje jest kwestia formy egzaminu kończącego aplikację. Nie ma wśród parlamentarzystów zgody czy egzamin ten ma być wyłącznie pisemny, czy też ma obejmować – jak obecnie – również część ustną. Wydawać by się mogło, że w tej sprawie w toku prac legislacyjnych  wszystkie argumenty „za” i „przeciw” zostały już wypowiedziane. Tak jednak nie jest, czego dowodem może być stenogram z posiedzenia sejmowej Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka, które odbyło się 18 grudnia 2008r. W stenogramie tym znajdujemy następującą wypowiedź:

„Poseł Marian Filar (DKP):
Drodzy państwo, wybaczcie bardzo osobisty ton mojej wypowiedzi. Ona nie wpisuje się w żadne polityczne sprawy. Proszę państwa, nieco dziwi mnie państwa optyka. Państwo mówicie tak: egzamin ma być tylko pisemny, bo tylko taki jest obiektywny. O co głównie chodzi? Chodzi o to, że obiektywizm możemy sobie domniemać. Komu w końcu będziemy wierzyć, jak nie sobie samemu. Nie możemy przyjąć założenia, że ludzie na ogół są „bandą oszustów”. Bywają także i tacy. Nie o tym chciałem mówić. Chciałem natomiast mówić z pozycji człowieka, który przez 3/4 życia egzaminował. Owoce tego egzaminowania stwierdzam w całej okazałości na sali. Stwierdzam tym samym, że ten egzamin się udał.
Drodzy państwo, przecież to nie chodzi o to, żeby egzaminowany pięknie mówił. Tego się nauczy. Chodzi o to, żeby mówił do rzeczy i żeby można było wysondować, co tak naprawdę umie. Teraz jest taka „moda”, aby egzaminy były pisemne. Egzamin pisemny nigdy nie stwarza takich możliwości, jak egzamin ustny. Jako wieloletni egzaminator z pewnymi sukcesami wyrażę swoje stanowisko, wedle którego będę głosował za egzaminami ustnymi, bo po pierwsze wierzę w ludzi, a poza tym poprzez zastosowanie formy ustnej można się o wiele więcej dowiedzieć. Można zobaczyć, co „ma lala w środku” (przepraszam za kolokwializm). Nie da się tego zrobić na pisemnym egzaminie”
.

Obserwacja w zakładzie leczniczym

Piątek, 17 20 października08

Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 10 lipca 2007r orzekł, że art. 203 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997r – Kodeks postępowania karnego w zakresie, w jakim nie stwarza wystarczających gwarancji procesowych zapewniających sądową weryfikację zgłoszonej przez biegłych konieczności połączenia badania psychiatrycznego oskarżonego z obserwacją w zakładzie leczniczym, jest niekonstytucyjny. W tym samym orzeczeniu TK uznał ponadto, iż art. 203 § 2 w związku z art. 203 § 3 k.p.k. w zakresie, w jakim nie wskazuje maksymalnego czasu trwania obserwacji psychiatrycznej w zakładzie leczniczym, jest również niezgodny z konstytucją. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie TK wskazał m.in., że zaskarżone przepisy, ograniczając korzystanie z konstytucyjnych wolności i praw, dokonują tego w sposób na tyle nieprecyzyjny, a zarazem arbitralny i szeroki, że naruszają samą istotę konstytucyjnie chronionej wolności. Nie określając kryteriów sądowej kontroli potrzeby kierowania na obserwację psychiatryczną, czynią z tej formy pozbawienia wolności normę nader łatwą do zastosowania. Ponadto Trybunał zaakcentował, że obecna regulacja umożliwia wydłużenie terminu faktycznego pozbawienia wolności bez prawomocnego wyroku sądowego na czas z góry nieokreślony przez ustawodawcę, lecz uzależniony od efektów pracy biegłych. Sąd, który ma być gwarantem realizacji konstytucyjnej wolności osobistej oskarżonego, de facto traci możliwość zweryfikowania, czy w konkretnym przypadku ograniczenie tej wolności następuje w niezbędnym zakresie, koniecznym w państwie demokratycznym ze względu na ochronę wartości wskazanych w art. 31 ust. 3 Konstytucji.

Jednocześnie TK miał pełną świadomość, że ustawodawca powinien mieć czas na przygotowanie nowych rozwiązań prawnych. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazuje się zatem, że „zakwestionowane przepisy wymagają zastąpienia nowymi, odpowiadającymi w pełni standardom konstytucyjnym. Niezbędne w tym zakresie jest rozwiązanie kompleksowe, uwzględniające również wskazania Trybunału wynikające z niniejszego wyroku. (…)  Chcąc pozostawić ustawodawcy czas na przygotowanie niezbędnej nowelizacji, a jednocześnie pragnąc zapobiec powstaniu luki w prawie stanowiącej zagrożenie dla interesów osób, co do których obserwacja jest jedyną metodą pozwalającą na zbadanie stanu ich zdrowia psychicznego, Trybunał postanowił odroczyć utratę mocy obowiązującej zaskarżonych przepisów w części, w której zostały one uznane za niezgodne z Konstytucją. Przepisy te utracą moc obowiązującą z upływem 15 miesięcy od dnia opublikowania niniejszego wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Wyznaczony przez Trybunał termin odroczenia powinien być wystarczający dla wprowadzenia w życie regulacji karnoprocesowej przed jego upływem.” 

Wyrok Trybunału został opublikowany 18 lipca 2007r (Dz. U. 2007, Nr 128, poz. 903). Opisywane przepisy k.p.k. utracą zatem moc 19 października 2008r. Przygotowany przez Senat projekt zmian art. 203 k.p.k. wpłynął do Sejmu 25 lipca 2008r i do chwili obecnej nie dotarł jeszcze do II czytania (szczegóły tutaj). W związku z tym powstaje pytanie o legalność dalszego przetrzymywania oskarżonych w zakładach leczniczych po 19 października 2008r. Na marginesie warto zauważyć, że przygotowywana obecnie nowelizacja zawiera przepis przejściowych (art. 2), zgodnie z którym „z dniem wejścia w życie ustawy tracą moc postanowienia o poddaniu oskarżonego badaniu psychiatrycznemu połączonemu z obserwacją w zakładzie leczniczym albo o przedłużeniu takiego badania (…) w zakresie zarządzającym łączny okres obserwacji ponad 6 tygodni”.